Vragen betref­fende bomenkap Selwer­derhof


Indiendatum: mrt. 2014

Geacht college,

In de BEA en bijbehorende collegebrief van 6 maart jl. wijdt u uit over de bomenkap, of in uw woorden 'coupure', op het Selwerderhof. U verklaart de bomenkap als noodzakelijke maatregel om betere zichtlijnen vanuit de aula te creeëren. Bomen en houtopstand worden verwijderd, zodat een ander stukje groen beter te zien is, namelijk het nabijgelegen rietveld. Gevolg van deze ontgroening is tevens dat in eerste instantie veilig gestelde populieren meer wind zullen vangen, waardoor er mogelijk takken uit waaien. Daarom moeten deze populieren ook gekapt worden en worden vervangen door een 'duurzamere' variant. Voor deze zichtlijnen moeten 24 bomen het veld ruimen, waarvan 8 (potentieel) monumentaal, en wordt van de circa 2200m2 te verwijderen houtopstand zo'n 1600m2 gecompenseerd. Ondanks de geldende norm om groen 1:1 te compenseren, kiest u er in deze situatie voor om slechts 1/3 van de te kappen bomen en 2/3 van de houtopstand te compenseren, omdat "met behoud van kwaliteit het niet wenselijk is om in het project of in de naaste omgeving extra groen te compenseren".

Het Selwerderhof valt onder de basisgroenstructuur van de gemeentelijke groenstructuurvisie Groene Pepers. In Groene Pepers wordt gesproken over het belang van een hoogwaardig netwerk van stadsgroen en -blauw, voor zowel ecologisch als recreatief belang. Daartoe is de basisgroenstructuur in het leven geroepen. Groene Pepers omschrijft de basisgroenstructuur als de noodzakelijke contramal in een compacte stad, die voor duurzaam evenwicht zorgt. Tevens wordt gesteld:

"Groen en water zijn dragers van de kwaliteit in het stedelijk leefmilieu; als zodanig van groot belang voor de gezondheid van de Stadjers. Een kwalitatief hoogwaardig leefmilieu is niet alleen voor de ecologie van belang, maar ook de economie van de stad is er mee gediend. Het is steeds meer een nadrukkelijke voorwaarde voor de inrichting van woonwijken, verblijfslocaties en bedrijventerreinen. Zo binden we de Stadjers en verleiden we de nieuwkomers (toekomstige bewoners én ondernemers)."Investering in het groenblauwe netwerk is daarom nodig en completeren van de basisgroenstructuur essentieel, zo stelt deze groenstructuurvisie.

Naast de plannen op het Selwerderhof, wordt er nog meer gekapt in Stad. In de laatste raadsvergadering, gehouden op 19 februari jl., heeft de gemeenteraad ingestemd met het voorstel "Ontwerpbesluiten omgevingsvergunning en Hogere grenswaarden geluid Jongerenhuisvesting Zonnelaan 10". Ook bij dit plan wordt het stadsgroen niet 1:1 gecompenseerd. De Partij voor de Dieren heeft stelling genomen tegen deze keuze van het college, waarna wethouder van der Schaaf toezegde een oplossing te zoeken, om toch 1:1 compensatie in de nabije omgeving mogelijk te maken. Bovendien heeft u onze schriftelijke vragen betreffende de kap van het productiebos nabij de A7, bij Engelbert, reeds ontvangen. Dit productiebos wordt rigoureus gekapt, terwijl er plannen waren om dit bos gefaseerd om te zetten tot duurzaam loofbos. Dit onder andere met oog op de marketing rondom Meerstad, die zich focust op wonen in het groen.

Naar aanleiding van deze gegevens, wil de Partij voor de Dierenfractie graag een boom opzetten met het college en antwoorden op de volgende vragen:

  1. Staat u nog altijd achter de constatering in Groene Pepers, dat groen en blauw in de stad de dragers van de kwaliteit in het stedelijke leefmilieu zijn, waarbij de ecologie en de economie gediend is en dat daarom de basisgroenstructuur gecompleteerd dient te worden? Zo ja, hoe verklaart u het vernietigen van delen van deze basisgroenstructuur ten behoeve van mooiere zichtlijnen?
  2. Zoals hiervoor gesteld, kiest u ervoor om groen niet 1:1 te compenseren, omdat "met behoud van kwaliteit het niet wenselijk is om in het project of in de naaste omgeving extra groen te compenseren". Wat verstaat u in deze zin onder 'kwaliteit'? Gaat het hier om ecologie, of om esthetische waarde?
  3. Vindt u het terecht dat er, omwille van esthetisch belang, waarbij groen moet wijken om ander groen beter te kunnen zien, tegen Groene Pepers en de norm van 1:1 compensatie in, bomen en houtopstand verwijderd worden? Zo ja, wat is uw uitleg hierbij? Zo nee, welke actie gaat u hierop ondernemen?
  4. Bent u met de Partij voor de Dieren van mening dat monumentale bomen van grote esthetische en ecologische waarde zijn voor de omgeving? Zo ja, kunt u uitleggen waarom u ten behoeve van een mooier uitzicht 8 potentieel monumentale bomen wilt kappen?
  5. Vindt u het, met oog op de groene doelstellingen van de gemeente, gepast dat met een dergelijk gemak als de afgelopen maand besloten wordt over te gaan tot kappen van bomen en houtopstand, die soms al jarenlang bij de stadsecologie horen, om vervolgens weer nieuw groen te planten?
  6. Wat zijn de geschatte kosten van het verwijderen en vervolgens deels herplanten van het groen op het Selwerderhof?
  7. Heeft u contact gehad met buurtbewoners en mensen die in andere vormen belang hebben bij de esthetische uitstraling van de Selwerderhof? Zo ja, wat was de reactie van deze mensen op de ontgroeningsplannen? Zo nee, waarom niet?

In de toetsing op de Flora- en Faunawet wordt aangegeven dat buiten het broedseizoen gewerkt kan worden, gezien de nesten van de aldaar aangetroffen vogels alleen tijdens het broedseizoen van belang zijn voor deze vogels. Vanwege de vroege intrede van het voorjaar zijn vogels nu al druk bezig een nest te bouwen, of zijn ze zelfs al aan het broeden. In verschillende tot kap veroordeelde bomen zitten nestkasten, welke verplaatst zullen worden.

  1. Is er rekening gehouden met broedende vogels met de plannen om deze maand al met de kap te beginnen? Zo ja, wat zijn de gevolgen van de vroegtijdige nesteldrang van vogels op de plannen?

Groningen is in juni vorig jaar uitgeroepen tot Groenste Stad[1]. Het cadeau dat organisator Entente Florale de stad hiertoe schonk, was een boom. Deze beuk heeft een mooi plekje gekregen op het Martinikerkhof.

  1. Vindt u het gepast om als groenste stad, die nota bene de boom heeft gepland die haar geschonken is naar aanleiding van deze prijs, bomen te kappen en houtopstand te verwijderen, ten behoeve van esthetische beleving? Zo ja, verklaar u nader? Zo nee, wat voor consequentie verbindt u daaraan?

Met vriendelijke groet,

Gerjan Kelder

Partij voor de Dieren

[1] http://gemeente.groningen.nl/natuur/groenste-stad-2013

Indiendatum: mrt. 2014
Antwoorddatum: 9 apr. 2014

Geachte heer, mevrouw,

De heer Kelder van de Partij voor de Dieren heeft ons college een aantal vragen gesteld naar aanleiding van ons bericht over het beoogde vellen en aanplanten van bomen en houtopstand op begraafplaats Selwerderhof Deze vragen beantwoorden we in deze brief, vooraf gegaan door een inleiding voor de juiste context.

De begraafplaats is gerealiseerd volgens het oorspronkelijke (historische) ontwerp van de heer Vroom, de architect van Selwerderhof De laan richting de aula is een van de kenmerkende onderdelen in zijn ontwerp. Een groot deel van de begraafplaats en dus het ontwerp is nooit gerealiseerd. Waar in het oorspronkelijke ontwerp de laan achter de aula doorioopt, ligt nu een uitgestrekt rietveld, achter een rand met populieren.

De basisgroenstructuur op begraafplaats Selwerderhof is aan achterstallig onderhoud onderhevig. Voor de directe omgeving van de aula hebben wij een plan gemaakt, waarbij bomen en houtopstand worden geveld en aangeplant. Bij het maken van dit plan is rekening gehouden met onder andere de ecologie, de belevingswaarde en het historische ontwerp voor begraafplaats Selwerderhof Om hierbij zorgvuldig te werk te gaan hebben we het plan eerst getoetst aan de Flora- en faunawet (d.d. 7-1-2014) en een BEA (d.d. 20-11-2013) laten uitvoeren. Hieruit blijkt dat deze populieren een lage ecologische waarde hebben, waarbij onder andere is gekeken naar de diersoorten die in of van deze bomen leven. De populieren zijn potentieel monumentaal, maar worden vervangen door een duurzamere soort, zoals een eik of linde. Door de naastgelegen houtopstand te vervangen door een bloemrijk grasland vergroten we de ecologische waarde van dit stuk. Het uitzicht wordt dus niet alleen maar fraaier, de belevingswaarde en ecologie wordt hiermee ook gediend.

Na deze inleiding doen wij u toekomen ons antwoord op de door de heer Kelder van de Partij voor de Dieren gestelde vragen over de geplande bomenkap op Selwerderhof. De brief van de vragensteller treft u als bijlage aan.

1. Staat u nog altijd achter de constatering in Groene Pepers, dat groen en blauw in de stad de dragers van de kwaliteit in het stedelijke leefmilieu zijn, waarbij de ecologie en de economie gediend is en dat daarom de basisgroenstructuur gecompleteerd dient te worden? Zo ja, hoe verklaart u het vernietigen van delen van deze basisgroenstructuur ten behoeve van mooiere zichtlijnen?
Wij staan nog steeds achter de formulering in Groene Pepers. De basisgroenstmctuur blijft hier als groenstructuur ongewijzigd. De begrenzingen veranderen immers niet.
De biotoop verandert lokaal wel, echter deze verandering heeft geen effect op de ecologische kwaliteiten van Selwerderhof We verwachten zelfs dat met de herplant en de nieuwe kruidenvegetaties een hogere biodiversiteit zal ontstaan.

2. Zoals hiervoor gesteld, kiest u ervoor om groen niet 1:1 te compenseren, omdat "met behoud van kwaliteit het niet wenselijk is om in het project of in de naaste omgeving extra groen te compenseren". Wat ver staat u in deze zin onder 'kwaliteit'? Gaat het hier om ecologie, of om esthetische waarde?
Onder 'kwaliteit' wordt hier verstaan de 'mimtelijke kwaliteit', ofwel de 'belevingswaarde'. Die zal sterk worden vergroot. Met het oorspronkelijke plan van Vroom in het achterhoofd wordt de verplaatsing en compensatie van bomen bekeken, in die zin speelt esthetiek wel een rol. Ondanks dat hier niet 1:1 wordt gecompenseerd blijven hier de ecologische kwaliteiten ook intact (zie ook uitleg bij antwoord vraag 1).

3. Vindt u het terecht dat er, omwille van esthetisch belang, waarbij groen moet wijken om ander groen beter te kunnen zien, tegen Groene Pepers en de norm van 1:1 compensatie in, bomen en houtopstand verwijderd worden? Zo ja, wat is uw uitleg hierbij? Zo nee, weike actie gaat u hierop ondernemen?
Zie uitleg bij de voorgaande antwoorden.

4. Bent u met de Partij voor de Dieren van mening dat monumentale bomen van grote esthetische en ecologische waarde zijn voor de omgeving? Zo ja, kunt u uitleggen waarom u ten behoeve van een mooter uitzicht 8 potentieel monumentale bomen wilt happen?
In totaal worden in het plangebied van de aula 24 bomen geveld, waarvan acht potentieel monumentaal zijn. De reden van het vellen (lees: vervangen) is tweeledig:
vanwege esthetiek/ruimtelijke kwaliteit maar ook vanwege de duurzaamheid. Deze populieren worden gerekend tot 'zachthout' (snelle groeiers) en kunnen, rekening houdend met de soort, minder oud worden dan 'hardhout' zoals een linde of een eik. Door de te vellen populieren te vervangen door 'hardhout' investeren we op korte termijn al in functionaliteit (beleving vanuit en rondom de aula) en op lange termijn in oud wordende en ecologisch waardevolle bomen.

5. Vindt u het, met oog op de groene doelstellingen van de gemeente, gepast dat met een dergelijk gemak als de afgelopen maand besloten wordt over te gaan tot kappen van bomen en houtopstand, die soms al jarenlang bij de stadsecologie horen, om vervolgens weer nieuw groen te planten?
We hebben een ontwerp gemaakt, waarbij wij zorgvuldig de verschillende belangen hebben afgewogen door het uitvoeren van een Boom Effect Analyse (d.d. 20-11-2013) en een toetsing op de Flora en Faunawet (d.d. 07-01-2014). Ook voor het vergroten van de ecologische kwaliteit van een gebied is het soms nodig om het bestaande groen te verwijderen en te voorzien van nieuwe beplanting. Dit is ook het geval bij de Selwerderhof

6. Wat zijn de geschatte kosten van het verwijderen en vervolgens deels herplanten van het groen op het Selwerderhof?
Wij schatten het totale bedrag voor verwijdering en planten van groen op 15.000 euro.

7. Heeft u contact gehad met buurtbewoners en mensen die in andere vormen belang hebben bij de esthetische uitstraling van de Selwerderhof? Zo ja, wat was de reactie van deze mensen op de ontgroeningsplannen? Zo nee, waarom niet?
De opmerkingen over de sleetsheid van de aula hadden wel degelijk ook betrekking op de omgeving ervan. Dat waren opmerkingen van uitvaartondememers (spreken ook namens nabestaanden) en andere bezoekers van de begraafplaats. Zij zien de beoogde ingrepen niet als een plan met als doel ontgroening, maar zien de nieuwe invulling van de tuin achter de aula en de plantvakken rondom de aula als vergroting van de belevingswaarde/ruimtelijke kwaliteit.

8. Is er rekening gehouden met broedende vogels met de plannen om deze maand al met de kap te beginnen? Zo ja, wat zijn de gevolgen van de vroegtijdige nesteldrang van vogels op de plannen?
Wij hebben voor dit plan een toetsing op de Flora- en faunawet laten uitvoeren zodat we weten waar we rekening mee moeten houden, ook met de planning. We beginnen deze maand nog niet met het vellen. Om eventuele negatieve effecten van de ingreep op de vogels te mitigeren vellen we niet gedurende de periode 15 maart - 15 juli en zullen we, buiten deze periode, vlak voor het vellen bomen en stmiken inspecteren op broedgevallen. Indien dan toch een broedgeval wordt geconstateerd zorgen we ervoor dat het broeden niet wordt gehinderd.

Groningen is in juni vorig jaar uitgeroepen tot Groenste Stad. Het cadeau dat organisator Entente Florale de stad hiertoe schonk, was een boom. Deze beuk heeft een mooi plekje gekregen op het Martinikerkhof.
9. Vindt u het gepast om als groenste stad, die nota bene de boom heeft gepland die haar geschonken is naar aanleiding van deze prijs, bomen te kappen en houtopstand te verwijderen, ten behoeve van esthetische beleving? Zo ja, verklaar u nader? Zo nee, wat voor consequentie verbindt u daaraan?
De verkiezing als groenste stad is niet alleen tot stand gekomen op basis van aanwezig groenoppervlak of aantal bomen. De cultuurgeschiedenis, ontwerpkwaliteit, duurzame boomsoorten en beleving zijn andere criteria. Deze criteria vormen ook in dit project belangrijke uitgangspunten.

Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Help mee aan een beter Groningen!

    Word actief Doneer